Đề thi thử Ngữ văn 11 (Lần 1) - Năm học 2024-2025 - Trường THPT Yên Dũng số 3

Nội dung tài liệu: Đề thi thử Ngữ văn 11 (Lần 1) - Năm học 2024-2025 - Trường THPT Yên Dũng số 3

1. SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC GIANG ĐỀ THI THỬ LẦN 1, NĂM HỌC 2024-2025 TRƯỜNG THPT YÊN DŨNG SỐ 3 Môn: NGỮ VĂN- Lớp 11 ( Đề kiểm tra gồm 02 trang) Thời gian làm bài 120 phút I. PHẦN ĐỌC HIỂU (4.0 điểm) Đọc đoạn trích sau: Có người mẹ nghèo không đủ sức cho con đi học đại học, đã quẩy một gánh theo con ra phố ở trọ trong một xóm thợ lụp xụp. Ban ngày con đi học, mẹ đi thu mua đồng nát, tối về hai mẹ con cùng ngồi bán xôi ở góc phố. Cứ thế, người mẹ nuôi con, theo con suốt bốn năm giảng đường. Nuôi con khôn mai này giữ nước1..Gánh hàng cũ của mẹ có thể gọi là gánh sơn hà được không? Có người cha nghèo từ Đắk Lắk về Sài Gòn, đạp chiếc xe của thế kỉ 20 chở thuê làm mướn để nuôi hai đứa con theo học đại học. Hai người con sẽ đi bằng tri thức vào thế kỉ 21 trên chiếc xe đạp của người cha. Chiếc xe này gọi là xe của thế kỉ 21 được chưa? Tri thức là vốn quý. Người xưa gọi hiền tài là nguyên khí của đất nước.[...] Đúng vậy, học, trước hết là để nên người, để hiểu biết nghĩa lí ở đời. Đừng chờ đợi một điều kiện tốt hơn, đừng trách Bộ này Bộ nọ, hay trách một chương trình quá tải. Vì nó là chuyện điều chỉnh lâu dài, mà cơ hội học tập của chúng ta thì rất ngắn. Cứ học thôi, tri thức vào người không nở bề ngang thì cũng nở bề dọc. Nhân bất học bất tri lí 2. Nhỏ không học, lớn lên làm Thái Úy. Đó chỉ là hài hước. Chuyện ông Cao Cầu3 chỉ nhờ tài đá cầu mà làm đến chức Thái úy chỉ là chuyện của thiên hạ, không phải chuyện của mình. Cho nên, phải học thôi! (Theo Đoàn Công Lê Huy, Trích Phải học thôi, in trong Thay mẹ cha gánh vác sơn hà, NXB Kim Đồng, 2018, tr. 120 - 122) Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5: Câu 1. Xác định vấn đề được tác giả bàn luận trong đoạn trích. Câu 2. Hãy chỉ ra lí do tác giả gọi chiếc xe đạp của người cha là chiếc xe của thế kỉ 21. Câu 3. Nêu tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ được sử dụng trong câu văn: Đừng chờ đợi một điều kiện tốt hơn, đừng trách Bộ này Bộ nọ, hay trách một chương trình quá tải. Câu 4. Nêu cách hiểu của anh/chị về câu văn sau: Cứ học thôi, tri thức vào người không nở bề ngang thì cũng nở bề dọc. Câu 5. Sau khi đọc văn bản trên, anh/chị hãy rút ra một bài học đối với bản thân và lí giải. II. PHẦN VIẾT (6.0 điểm) Câu 1 (2,0 điểm) Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý nghĩa của việc mạnh dạn chấp nhận những thử thách của cuộc sống. Câu 2 (4,0 điểm) Viết một bài văn (khoảng 600 chữ) phân tích, đánh giá nội dung và nghệ thuật của truyện ngắn sau: CHIẾC CHẬU THAU ĐỒNG (Lược một đoạn: Bà Hải có một chiếc chậu thau đồng nhỏ, cũ kỹ và móp méo, nhưng chỉ để đựng gạo chứ không bao giờ dùng nó để giặt giũ. Có một việc duy nhất bà dùng đến cái chậu thau bé nhỏ là hoá vàng vào những ngày rằm, mồng một và giỗ chạp. Hoá vàng xong, bà rửa chậu sạch sẽ, lau khô rồi lại cất vào tủ. Khi nghe người con trai kể về việc vừa cùng cơ quan đi trao quà ở 1 Lời bài hát Đồng lúa reo của nhạc sĩ Tôn Thất Lập. 2 Người không học thì không biết được những lí lẽ trong cuộc sống. 3 Cao Cầu là một nhân vật trong tiểu thuyết Thủy hử của Thi Nại Am (Trung Quốc)
2. vùng lũ lụt Hà Tĩnh, bà quyết định làm một bữa cơm và tập trung tất cả con cháu về. Bữa cơm chỉ có đậu phụ rán và rau luộc) Ăn xong, bà Hải gọi mọi người quây quần quanh bàn nước. Nhìn thái độ bà khác mọi ngày, ai cũng nơm nớp. - Mỗi lần nhà ta có việc, mỗi gia đình đóng góp bao nhiêu thì hôm nay xin bỏ ra bấy nhiêu. Bác cả nộp một triệu, ba người em mỗi người nộp năm trăm ngàn. Bà Hải cho số tiền hai triệu rưỡi vào phong bì, đặt lên cái đĩa trên bàn thờ. Bà ra sân lấy cái chậu thau đồng bây giờ đã nguội, đổ tro vào túi ni lông rồi cẩn thận rửa sạch cái chậu. Lau khô chậu bằng một cái khăn mặt mới, bà kính cẩn đặt cái chậu cũ kỹ lên mặt bàn nước: - Năm 1956 quê mình lụt to lắm. Nước ngập hết. Nhà mình nước lên đến gần vì kèo. Bố bà, tức là cụ ông của các cháu, đang công tác xa. Ở nhà chỉ có cụ bà, bà và hai người em. Bà 7 tuổi, ngồi trên vì kèo tre. Ông Hoàn 3 tuổi ngồi trong cái thúng bọc vải mưa còn bà Hiền mới 6 tháng thì nằm trong cái chậu thau đồng này. Cả hai thứ lềnh bềnh trên mặt nước. Bà Hải chỉ vào cái chậu thau bé tí: - Bà lấy tay giữ cái thúng và chậu thau để hai em khỏi bị lật xuống nước. Thỉnh thoảng cụ trèo lên nhòm qua lỗ mái tranh xem trời bên ngoài mưa gió đến mức nào. Toàn bộ thức ăn là mấy củ khoai sống mà cụ phải lặn xuống mò lên sau khi bố trí được cho ba người con an toàn. Rất lạnh. Bà ngồi ngâm chân trong nước. Ông Hoàn và bà Hiền tuy không bị ướt nhưng cũng lạnh. Bà Hiền nằm trong chậu thau càng lạnh hơn. Ông Hoàn được ưu tiên gặm khoai nên chịu nằm yên. Riêng bà Hiền khóc ghê quá vì khát sữa. Cụ cố gắng nhét vú vào miệng con. Nhưng sau hai ngày không ăn không uống, ngâm mình trong nước lạnh nên sữa cạn khô. Bà Hiền khóc khản tiếng, rồi không khóc nữa, nằm im. Thấy em nằm im hơn nửa ngày không khóc, bà hỏi cụ: - Sao em Hiền không khóc nữa? Cụ nói mà mắt nhìn đi chỗ khác: - Chắc là em thiếu sữa nên lả đi. Lúc đó bà còn bé quá, bà đâu biết bà Hiền đã chết. Bà Hiền chết khi mới 6 tháng tuổi, chết ngay trong cái chậu thau này! Chết vì đói và lạnh. Mấy ngày sau nước rút. Cụ mang bà Hiền đi chôn, quấn con trong cái chiếu rách, làm gì có quan tài. Chôn con xong cụ mới ngồi khóc. Nếu còn sống, năm nay bà Hiền 54 tuổi rồi đó. Quê mình hay bị thiên tai bão lụt. Tháng tháng bà đều để dành khi được dăm chục, khi một trăm để hễ cứ nghe tin trong quê có lụt là bà lại gửi ngay về cho bác Thiện làm ở ủy ban xã để bác ấy chuyển cho những gia đình có người bị nạn. Cái phong bì hai triệu rưỡi mà các con đóng góp kia, mai bà cũng sẽ gửi về cho bác Thiện. Bà cảm ơn tất cả các con các cháu hôm nay đã cùng bà ăn chay niệm Phật chia sẻ với bà con vùng bão lụt. Mọi người kính cẩn nhìn chiếc chậu thau đồng. Bác cả đứng dậy, chắp tay lạy cái chậu thau rồi mở ví, có bao nhiêu trong đó là bỏ hết vào chậu thau. Mấy người em làm theo. Bọn trẻ con nhìn nhau, đứa nào trong túi có đồng nào cũng bỏ hết vào chậu. (Dẫn theo Phan Chí Thắngi, Chiếc chậu thau đồng, ----Hết---- Thí sinh không sử dụng tài liệu. Giám thị không giải thích gì thêm i Phan Chí Thắng vừa viết thơ, vừa sáng tác văn, chủ yếu là thể loại truyện ngắn. Tác phẩm của ông là những câu chuyện lôi cuốn người đọc bởi lối viết giản dị, mộc mạc và thấm đẫm tính nhân văn. Truyện Chiếc chậu thau đồng in trong tập truyện Ngõ nhà lão hâm.